A 10 44 4. Chombra SENTENZIA dal 1. da favrer 2011 en la chaussa en lita da dretg administrativ concernent taxa per auas persas/serenera 1. a) Il recurrent è proprietari d’in bain immobigliar en la vischnanca da ... Il zercladur 2010 ha el survegnì quints da taxas per il diever dals indrizs per auas persas/serenera. Questas taxas s’orienteschan a la valur da l’edifizi. b) Cun scriver dals 28 da zercladur 2010 ha il recurrent fatg recurs cunter quests quints da taxas ed ha dumandà da revocar quels. El ha argumentà che la lescha communala vertenta dal 1987 na resguardia betg il princip dal chaschunader, essend che la calculaziun da las taxas per il diever dals indrizs per auas persas/serenera sa drizzia tenor la valur da l’edifizi. Il Tribunal federal haja decis pliras giadas che taxas annualas na dastgian betg vegnir calculadas unicamain sin basa da la valur da l’edifizi. I saja da resguardar il princip dal chaschunader. Tenor la lescha chantunala davart la protecziun da las auas, en vigur dapi il 1 d’october 1997, sajan las vischnancas obligadas da decretar in reglament davart las auas persas. Ultra da quai stoppian las vischnancas, tenor art. 44 da la medema lescha, adattar lur leschas entaifer 5 onns. La lescha da la vischnanca da ... dateschia dals 6 da december 1987 e na resguardia betg il princip dal chaschunader. c) Cun scriver dals 18 d’avust 2010 ha la vischnanca da ... prendì posiziun ed ha proponì da refusar il recurs. Ella ha argumentà la legitimaziun dals quints da taxas explitgond che las taxas sa basian sin la lescha communala vertenta, tenor la quala las taxas per l’onn 2010 correspundian a 0,7 % da la valur da l’edifizi. Areguard l’adattaziun na saja la vischnanca betg stada passiva. Il 2003 haja ella installà ina cumissiun da tschintg persunas che haja preschentà
in rapport il matg 2005. En passa 30 sesidas n’haja la cumissiun betg pudì chattar ina soluziun che resguardia meglier il princip dal chaschunader. Da preschent stettia ina nova proposta a disposiziun. Quella stoppia però anc vegnir surlavurada avant ch’ins la possia preschentar a las autoritads communalas. Cunquai che l’introducziun da quintaders na vegnia betg acceptada dapertut en vischnanca, saja la chaussa in pau cumplitgada. Perquai supplitgeschia la vischnanca da ... la Dretgira administrativa da conceder il temp necessari per pudair terminar la revisiun da la lescha. d) En sia resposta precisescha il recurrent ch’il termin transitoric dal dretg federal saja scadì l’october 2002. Tuttina applitgeschia la vischnanca anc adina ina lescha veglia. Perquai dumondia el la Dretgira administrativa d’obligar la vischnanca da preschentar ina lescha revedida entaifer in termin definì. Enfin che quella entria en vigur duaja la vischnanca desister d’incassar ils quints contestads. e) Duplitgond declera la vischnanca da ... che la lavur en la cumissiun saja stentusa. Dapi il 2003 hajan ins adina puspè stuì substituir commembers da la cumissiun. La vischnanca acceptia la fixaziun giudiziala d’in termin. Quai motiveschia schizunt las autoritads ed ils commembers da la vischnanca da prender a maun la revisiun. La midada ad ina varianta cun quintaders dovria in tschert temp. Il recurrent stoppia però pajar ils quints. Ulteriuras argumentaziuns da las partidas en las scrittiras giuridicas vegnan, sche necessari, resguardadas en las consideraziuns. La dretgira tira en consideraziun: 1. a) Confurm a l’art. 49 al. 1 lit.a LGA giuditgescha la Dretgira administrativa recurs cunter decisiuns communalas. En cas dals quints da taxas sa tracti da disposiziuns communalas.
b) Ils objects da contestaziun en questa procedura da recurs furman ils quints da taxas nr. 6109 e nr. 6110 dals 14 da zercladur 2010 da total fr. 790.--. Contestabel e d’examinar è oravant tut, sche l’adversaria da recurs ha mess a quint cun bun dretg las taxas per il diever dals indrizs per auas persas/serenera a basa da las valurs d’edifizi correspundentas. 2. a) Dapi il 1. da november 1997 è il princip dal chaschunader fixà en la lescha federala davart la protecziun da las auas (LPA; CS 814.20, art. 3a). Tenor art. 60a da la LPA procuran ils chantuns ch’ils custs per construcziun, administraziun, mantegniment, sanaziun e remplazzament dals indrizs d’auas persas che servan ad intents publics vegnian adossads als chaschunaders tras taxas u autras contribuziuns. La fixaziun da las taxas resguarda surtut: tenor lit. a la qualitad e la quantitad da las auas persas producidas. Tenor la giurisdicziun ston taxas da diever periodicas star en relaziun cun la quantitad da l’aua persa producida. Quai vala en princip era per taxas da colliaziun unicas (sentenzia dal Tribunal federal 2P.343/2005 dals 24 da matg 2005). La lescha chantunala davart la protecziun da las auas (LCPA; DG 815.100; en vigur dapi il 1. d’october 1997) ha fixà questa directiva da la Confederaziun en art. 21 e 22 e surdà a las vischnancas l’incumbensa d’incassar taxas. Tenor art. 44 èn ils decrets communals d’adattar a las novas prescripziuns entaifer tschintg onns suenter l’entrada en vigur da la LCPA, damai fin l’october 2002. b) Tenor art. 18 da la lescha davart contribuziuns e taxas da diever per aquaducts, chanalisaziun e serenera da la vischnanca da ... (approvaziun 1987/1990) vegn la taxa per il diever da la chanalisaziun e da la serenera fixada a basa da la nova valur da la valitaziun da l’assicuranza d’edifizis. Il cussegl da vischnanca fixescha ils detagls en in regulativ spezial. Art. 2 dal regulativ da taxas per il diever ed il mantegniment da la chanalisaziun e da la serenera prevesa che la taxa annuala vegnia fixada en promils, sin fundament da la nova valur da l’assicuranza d’edifizis (approvaziun 1987). c) La Dretgira administrativa dal Grischun è gia s’exprimida areguard la vischnanca da ... en duas sentenzias davart quest tema. En la sentenzia
318/96 ha ella snegà ina violaziun dal princip dal chaschunader. Questa sentenzia pertutga però il temp avant l’entrada en vigur da la lescha davart la protecziun da las auas dal 1997 e perquai na pon ins betg far diever da quella per decider davart la chaussa preschenta. En la PDA 1998 nr. 47 fixescha la Dretgira administrativa ch’il princip dal chaschunader sto vegnir respectà pir suenter il termin d’adattaziun da tschintg onns tenor art. 44 da la lescha chantunala davart la protecziun da las auas (LCPA). La sentenzia pertutga dentant la situaziun avant la scadenza dal termin transitoric da tschintg onns. En il cas preschent è, cuntrari a la sentenzia da quella giada, il termin transitoric da tschintg onns da la lescha davart la protecziun da las auas scadì dapi l’atun 2002. Per la chaussa en dumonda vala e sto perquai vegnir resguardà il princip dal chaschunader – era sche la vischnanca da ... n’ha anc adina betg stgaffì ina regulaziun communala che correspunda al dretg surordinà (VGU A 02 56/60/64, A 03 114). d) La lescha na pretenda betg che taxas periodicas per la dismessa d’auas persas vegnian calculadas unicamain en proporziun cun la quantitad producida effectivamain; tuttina ston las taxas da diever e la dimensiun dal diever da l’indriz da dismessa star en ina tscherta relaziun. L’autezza da la taxa sto depender da la quantitad da las auas persas, quai che n’excluda però betg ina schematisaziun da quest factur (A 03 114, DTF 129 I 290 cons. 3.2 p. 296 s., DTF 128 I 46 cons. 5b/bb p. 55 s., sentenzia dal Tribunal federal 2P.343/2005 dals 24 da matg 2006). Taxas periodicas per auas persas che sa drizzan exclusivamain tenor la valur d’assicuranza dals edifizis d’in bain immobigliar considerescha il Tribunal federal sco betg cumpatiblas cun art. 60a LCPA (sentenzia dal Tribunal federal 2P.262/2005 dals 9 da favrer 2006, DTF 128 I 46). Ina regulaziun sco quai ch’ella vegn applitgada da la vischnanca da ..., la quala sa basa per taxas periodicas exclusivamain u primarmain sin la valur d’assicuranza dals edifizis, cuntrafa damai al princip dal chaschunader. Per la valitaziun da la taxa sto vegnir calculà il diever effectiv dals indrizs per auas persas/serenera. La vischnanca da ... avess stuì crear in tal regulativ dapi l’atun 2002. Sin fundament da la clera reglamentaziun legala na po la Dretgira administrativa betg fixar in ulteriur termin per crear in tal regulativ. Ultra da quai n’accelerass in nov termin era
strusch la procedura entaifer la vischnanca. La vischnanca da ... sa gia sin fundament da la reglamentaziun legala ch’ella sto elavurar ina reglamentaziun che resguarda il princip dal chaschunader. L’annullaziun dals quints da taxas contestads en il cas preschent duess esser ina motivaziun suffizienta. Igl è perquai d’approvar il recurs e d’annullar ils quints da taxas contestads. 3. Sin fundament da quest resultat van ils custs da procedura tenor art. 73 al. 1 LGA a quint da la vischnanca da ... La dretgira decida damai: 1. Il recurs vegn approvà ed ils quints da taxas contestads vegnan annullads. 2. Ils custs da dretgira, consistents - d’ina taxa dal stadi da fr. 800.-- - e las expensas da la chanzlia fr. 158.-total fr. 958.-van a quint da la vischnanca da ... ed èn da pajar entaifer 30 dis suenter la consegna da questa sentenzia a l’administraziun da finanzas dal chantun Grischun, Cuira.